Paraşüt Tarihi


İnsanoğlunun kuşlara özenerek uçma arzusu, insanlığın uygarlığı kadar eskidir. Bu arzunun ortaya çıkışı ilk kuş kanatlarından esinlenerek veya şemsiye tarzı yapılan paraşütlerle gerçekleştirilmesi yoluyla çok eskilere dayanmaktadır.

İlk paraşütle atlama denemelerinin M.Ö. 2200' lü yıllarda, Çin imparatorlarını eğlendirmek amacıyla, Çin Seddi üzerinden şemsiyeye benzeyen, serbest düşüşü yavaşlatıcı bazı araçlar kullanılarak yapıldığı anlatılmaktadır.

İlk paraşütle atlamayı düşünen ve proje üreten kişi Leonardo da Vinci olmuştur. Bu tarihten sonra, birçok kişi paraşütle ilgili denemeler yapmışlarsa da, tarihte ilk ciddi paraşütçü Fransız Andre Jacques Garner olarak bilinmektedir.

Garner ilk paraşütle atlayışını kardeşinin kullanmakta olduğu balona bağlanmış paraşütle irtibatlı bir sepet içinde yapar. Bu ilk denemelerden sonra 1797 yılında 700 metreden atlayışını başarılı bir şekilde tamamlar. İlk paraşüt brövesini ise, Garner' ın eşi olan Jean Genevieve almıştır.

Bir kablo aracılığı ile açılması sağlanan otomatik açılışlı paraşüt ile ilk atlayışı ise 1885 tarihinde, Amerikalı Thomas Baldwin yapmıştır.
Yine ilk olarak deklanşörlü serbest düşüş atlayışını yapan ve paraşütçülüğün Edisonu olarak kabul edilen Leslie Irvin' dır. Buna ek oarak dünyanın ilk gecikmeli paraşüt atlayışını yapan kişi ise, Amerikalı bir asker olan Randhall Bose' dır.

Paraşütü askeri amaçlarla 1925 yılında ilk kullananlar ise Ruslar olmuştur. Bu yıllardan sonra paraşütçülük, teknolojik gelişmelerle birlikte gelişerek, günümüze kadar ulaşmıştır.

Paraşütçülüğün Türkiye' de Kısa Tarihçesi
Havacılık tarihi Türkiye'de İmam Cevheri ile başlar. Hicri 400 yılında o zamanın büyük Türk bilginlerinden İmam Cevheri kendi hazırlamış olduğu iki kanat ile Nişabur Caminin kubbesinden atlayarak, ilk uçma denemesini yapar. Fakat hazırladığı kanat, havada tutunmasına yetmez ve hızla yere düşerek Türk Havacılık tarihinin ilk şehidi olur. Havacılık tarihine giren ikinci Türk ise, Hezarfen Çelebi' dir. 1632 yılında kendi yaptığı kanatlarla Galata Kulesinden atlayarak, Üsküdar Doğancılar Meydanına inmeyi başarmıştır. Zamanın padişahı Sultan Murat, bu olayı korku ile izlemiş, etrafındaki adamların yanıltması sonucu, önce Hezarfen Çelebi' yi bir kese altınla ödüllendirmiş sonrada Cezayir' e sürgüne göndermiştir. Hezarfen'den çok az sonra da Lagari Hasan Çelebi bugünkülere çok benzeyen dört kollu bir füzeyi ateşleyerek çok yükseklere çıkmış ve daha sonra kendi hazırlamış olduğu özel bir sistemle arızasız olarak denize inmeyi başarmıştır. Fakat sonu yine Hezarfen Çelebi gibi sürgüne gönderilmek olmuştur.

 
fauste.gif (8220 bytes)   Ilk parasut tasarimini gerceklestiren Leonardo Da Vinci 1483 yilinda karalama cizdigi seklin yanina su notu dusmustu : "Her kenari 12 yarda uzunlugunda ve ayni yukseklikte kare piramit seklinde kolalanmis kumas ile bir insan herhangibir yukseklikten yaralanmadan atlayabilir."

            Fauste Veranzio  Da Vinci' nin tasarimina benzer bir parasutle 1617 de Venedik te bir kuleden atlayis yapti. 1783 yilina gelindiginde r developments would be made by the famous balloonists, Joseph and Jacques Montgolfier. In 1783 they succeeded in lowering animals to the ground from rooftops or balloons. During the same year Sebastian Lenormand jumped from a tower using a 14-foot diameter parachute. The first emergency use of a parachute was made by Jean Pierre Blanchard in 1785 after the hotair balloon he was in exploded. Blanchard also worked on a foldable silk parachute, for until then all parachutes were constructed with a rigid frame.

   1783 yilinda Joseph ve Jacques Montgolfier kardesler 500 metre yukseklikten bir horozu, bir ordegi ve bir koyunu zarar gormeden yere indirmeyi basardilar. Bu olayi kral Louis XVI ve kralice Marie Antoinette de seyretti.Ayni yil Sebastian Leonardo 14 feetlik parasutuyle bir kuleden atlayarak yere inmeyi basardi.1897 yilinda  Andrew Garnerin  katlanabilir bir parasutle atlayis yapmistir. 8000 feetten yaptigi  bir atlayisi astronom Lalandes seyretmis ve inisteki salinimi onlemek icin parasutun merkezinde bir delik acilmasi fikrini ortaya koymustur. Gunumuz parasutlerinin cogunda da ayni teknik kullanilmaktadir.Garnerin in esi , Jeanne-Genevieve, 1799 yilinda parasutle atlayan ilk kadin olmustur.Sonraki yuzyilda parasut daha cok akrobatlarin kullandigi, halk arasinda ugursuz ve seytan isi sayilan bir aletti.Hele 1837 de Robert  Cocking 5000 feetten yere cakilinca parasute olan antipati iyice artti.

  Parasut sistemlerinin gelismesine yapilan diger buyuk katki 1897 yilinda Yuzbasi Thomas Baldwin in parasutu tasaiyabilecek bir canta, kusam (harnes) sistemi gelistirmesi olmustur.Parasutun katlanarak bu canta icinde tasinabilecegi konsepti Paul Letteman ve Kathchen Paulus tarafindan 1890 yilinda ortaya cikarilmistir. Paulus ayrica bilerek ilk yedek parasutunu acan insan olmustur,. Bir kusamda iki ayri parasutun kullanilmasi yedek parasut kavraminin gelismesini saglamistir.

Bir ucaktan yapilan ilk atlayislar Grant Norton (1911) ve Captain Albert Berry(1912) ye ait. Norton ipek bir parasutu kucagina alarak ucaktan cikar cikmaz serbest birakmis, Berry ise 36 feetlik parasutunu ucagin altinda metalik bir kutu icinde katli olarak atlamistir. 1911 yilinda Italyan Pino ilk kilavuz parasutu kullanmistir.

Ilk serbest atlayis Georgina "Tiny" Broadwick tarafindan 1914 yilinda yapildi. Ancak hala insan vucudunun serbest dususe bir kac saniyeden fazla dayanamayacagina inanan askeri yetkilileri inandirma isi 1919 yilina ve Leslie Irvin ile Floyd Smith'e kaliyordu. 1918 de kurulan Wright ussunde parasut test ve egitimi baslatildi. 


І geri І  І ana sayfa І